Przejdź do treści
Znaczenie Słowa.

ekolingwistyka

rzeczownik, żeński [ɛkɔliŋɡvʲiˈstɨka]
wymowa Redakcja serwisu, transkrypcja według zasad polskiej wymowy ogólnej (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)

Ekolingwistyka bada, jak język opisuje przyrodę i kryzys ekologiczny: dyskurs o środowisku, metafory natury oraz praktyki językowe na styku lingwistyki i ekologii.

źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)

Definicje

  1. jęz. / ekol. Badania nad językowym wymiarem relacji człowieka ze środowiskiem: jak mówimy o przyrodzie, jak dyskurs buduje obraz kryzysu ekologicznego i jakie praktyki mowy towarzyszą ochronie natury. Ekologia opisuje organizmy i otoczenie; socjolingwistyka warianty społeczne bez koniecznego wątku przyrody.
    źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)
  2. hist. leks. Arct w wydaniu dziewiątym (1921) lematu ekolingwistyka nie zna i osobnej Ekologii też nie drukuje. Obok stoją Lingwistyka, Lingwista, Biologia (nauka o życiu i istotach organicznych), Mezologja (wpływ środowiska na człowieka) oraz Ekonomja (gospodarstwo). Ślad leksykonu historycznego, nie gotowa glosa redakcji.
    źródło Redakcja serwisu; fakty: M. Arct 1921 (Lingwistyka; Lingwista; Biologia; Mezologja; Ekonomja), otwórz źródło
  3. hist. / ang. Webster z 1913 nie otwiera ecolinguistics. Drukuje LINGUISTICS, OECOLOGY (biol.: związki flory i fauny ze światem zewnętrznym), HABITAT oraz ENVIRONMENT. Skeat notuje LINGUIST z pochodnymi linguist-ic, linguist-ic-s oraz ECONOMY (gr. οἶκος, dom), bez ekologji i bez tego złożenia. Trop historyczny.
    źródło Redakcja serwisu; fakty: Webster 1913 (LINGUISTICS; OECOLOGY; HABITAT; ENVIRONMENT); W. W. Skeat 1910 (LINGUIST; ECONOMY), otwórz źródło
  4. pot. W codziennej rozmowie etykietę zwija się ku samej ekologii, ku felietonowi o klimacie albo ku socjolingwistyce bez wątku przyrody. Granice wtedy bledną. Tu liczy się językowy wymiar relacji człowieka ze środowiskiem, nie sam opis ekosystemu.
    źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)

Przykłady użycia

Użycie

Potoczny rejestr często ściąga ekolingwistykę ku ekologii, ku felietonowi klimatycznemu albo ku socjolingwistyce bez warstwy przyrody. Proza seminaryjna trzyma warstwy osobno: językowy wymiar relacji ze środowiskiem, świadectwa leksykonów (Arct: Lingwistyka, Biologia, Mezologja; Webster: LINGUISTICS, OECOLOGY, HABITAT) oraz skróty bez metody. Gdy warstwa zostaje nienazwana, hasło wpada w opis ekosystemu bez mowy albo w językoznawstwo bez środowiska.

źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)

Arct (1921) nie wydziela osobnego lematu ekolingwistyka ani Ekologii. Lingwistyka oznacza badanie języków; Lingwista to uczony badacz; Biologia obejmuje naukę o życiu i istotach organicznych; Mezologja to badanie wpływu środowiska na człowieka; Ekonomja dotyczy gospodarstwa. Artykuły te potwierdzają sąsiedztwo leksykalne i nie zastępują redakcyjnego opisu znaczenia.

źródło Redakcja serwisu; fakty: M. Arct, Słownik wyrazów obcych, wyd. 9, Warszawa 1921 (Lingwistyka; Lingwista; Biologia; Mezologja; Ekonomja; brak lematu ekolingwistyka i Ekologia), otwórz źródło

Webster (1913) pod LINGUISTICS podaje naukę o językach; OECOLOGY traktuje jako dział biologii o powiązaniach organizmów ze światem zewnętrznym; HABITAT oznacza naturalne siedlisko, a ENVIRONMENT warunki otoczenia i wzrostu. Złożenia ecolinguistics nie drukuje. Skeat (1910) prowadzi LINGUIST z pochodnymi oraz ECONOMY z greckiego οἶκος (dom), bez oecology. Brückner (1927) osobnego hasła nie otwiera; przy rodzinie środa notuje środowisko. Szczegóły etymologiczne są niżej; tu chodzi o rozróżnienie rejestrów.

źródło Redakcja serwisu; fakty: Webster 1913 (LINGUISTICS; OECOLOGY; HABITAT; ENVIRONMENT); W. W. Skeat 1910 (LINGUIST; ECONOMY); A. Brückner 1927 (brak lematu ekolingwistyka; środowisko przy środa), otwórz źródło

SGJP / Morfeusz 2 zna lemat ekolingwistyka; odmianę zapisano z generatora fleksyjnego. W sali seminaryjnej wracają hasła o dyskursie ekologicznym, o przenośniach natury, o mowie kryzysu klimatycznego oraz o wiązaniu języka ze środowiskiem. Przymiotnik ekolingwistyczny należy do rejestru dydaktycznego. Obok krążą lingwistyka, ekologia, socjolingwistyka, etnolingwistyka i biolingwistyka. Hasła nie wolno mylić z ekologią ograniczoną do organizmów bez mowy ani z socjolingwistyką bez wątku środowiskowego.

źródło Redakcja serwisu; fakty: SGJP / Morfeusz 2 (lemat ekolingwistyka), otwórz źródło

Odmiana

Pełna odmiana wygenerowana ze SGJP / Morfeusz 2 (lemat obecny).

liczba pojedyncza

przypadek forma
mianownik ekolingwistyka
dopełniacz ekolingwistyki
celownik ekolingwistyce
biernik ekolingwistykę
narzędnik ekolingwistyką
miejscownik ekolingwistyce
wołacz ekolingwistyko

liczba mnoga

przypadek forma
mianownik ekolingwistyki
dopełniacz ekolingwistyk
celownik ekolingwistykom
biernik ekolingwistyki
narzędnik ekolingwistykami
miejscownik ekolingwistykach
wołacz ekolingwistyki

Odmiana: SGJP / Morfeusz 2 (Z. Saloni i in.) · źródło

Kolokacje

Synonimy · Antonimy

Synonimy językoznawstwo ekologiczne / badanie języka środowiska (przybliżenie dydaktyczne; Arct drukuje Lingwistykę, Mezologję i Biologię osobno; zakres do potwierdzenia), ecological linguistics / environmental linguistics (przybliżenie dydaktyczne; Webster drukuje LINGUISTICS i OECOLOGY osobno; zakres do potwierdzenia), opis dyskursu o przyrodzie i kryzysie ekologicznym (przybliżenie redakcyjne; nie pokrywa wszystkich rejestrów)
źródło Redakcja serwisu; fakty: M. Arct 1921 (Lingwistyka; Mezologja; Biologia), otwórz źródło
Antonimy opis systemu językowego oderwany od środowiska (kontrast dydaktyczny; nie ścisły antonim), ekologia bez danych językowych (kontrast leksykalny; zakres do potwierdzenia), socjolingwistyka ograniczona do wariantów społecznych bez wątku przyrody (sąsiad kontrastowy; do potwierdzenia przy recenzji)
źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)

Etymologia

Polskie ekolingwistyka łączy człon eko- (gr. οἶκος, dom; por. ECONOMY u Skeata, OECOLOGY u Webstera, Mezologja u Arcta) z członem lingwistyka. Arct (wyd. 9, 1921) lematu nie drukuje; zna Lingwistykę, Lingwistę, Biologię, Mezologję i Ekonomję, bez osobnej Ekologii. Webster 1913 nie zna ecolinguistics; podaje LINGUISTICS, OECOLOGY, HABITAT i ENVIRONMENT. Skeat (1910) przy LINGUIST (Der. linguist-ic, linguist-ic-s) oraz przy ECONOMY (gr. οἶκος) daje tropy sąsiednie, bez oecology. Brückner (1927) osobnego artykułu nie prowadzi; przy środa notuje środowisko. Tekst serwisu powstaje niezależnie od brzmienia tych świadectw.
źródło M. Arct, Słownik wyrazów obcych, wyd. 9, Warszawa 1921 (Lingwistyka; Lingwista; Biologia; Mezologja; Ekonomja; brak lematu ekolingwistyka i Ekologia), otwórz źródło
także Webster's Revised Unabridged Dictionary, 1913 (LINGUISTICS; OECOLOGY; HABITAT; ENVIRONMENT; brak lematu ecolinguistics), otwórz źródło
także W. W. Skeat, An Etymological Dictionary of the English Language, wyd. 4, Oxford 1910 (LINGUIST: Der. linguist-ic, linguist-ic-s; ECONOMY: Gk. οἶκος; brak lematu ecology / oecology / ecolinguistics), otwórz źródło
także A. Brückner, Słownik etymologiczny języka polskiego, Kraków 1927 (brak osobnego lematu ekolingwistyka; środowisko przy środa), otwórz źródło

Wyrazy pokrewne

Podobne hasła

To samo hasło po angielsku: ecolinguistics

Pytania i odpowiedzi

Co oznacza ekolingwistyka?

Oznacza językowy wymiar relacji ze środowiskiem: rozmowę o przyrodzie, metafory natury i praktyki mowy wokół kryzysu ekologicznego. Arct (1921) lematu nie drukuje; obok stoją Lingwistyka, Biologia i Mezologja. W potocznej mowie etykietę myli się z samą ekologią, z felietonem klimatycznym albo z czystą socjolingwistyką.

źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)

Skąd pochodzi słowo ekolingwistyka?

Z członu eko- (gr. οἶκος; por. ECONOMY / OECOLOGY) i z członu lingwistyka. Webster 1913 zna LINGUISTICS, OECOLOGY, HABITAT i ENVIRONMENT, lecz nie ecolinguistics. Skeat (1910) notuje LINGUIST i ECONOMY bez ekologji. Arct (1921) drukuje Lingwistykę i Mezologję osobno. Brückner (1927) osobnego lematu nie otwiera.

źródło Redakcja serwisu; fakty: Webster 1913; W. W. Skeat 1910; M. Arct 1921; A. Brückner 1927, otwórz źródło

Jak wygląda odmiana i wymowa rzeczownika ekolingwistyka?

Lp: ekolingwistyka, ekolingwistyki, ekolingwistyce, ekolingwistykę, ekolingwistyką, ekolingwistyce, ekolingwistyko. Lm: ekolingwistyki, ekolingwistyk, ekolingwistykom, ekolingwistyki, ekolingwistykami, ekolingwistykach, ekolingwistyki. Tabele ze SGJP / Morfeusz 2 (lemat obecny). IPA redakcyjne: /ɛkɔliŋɡvʲiˈstɨka/, do potwierdzenia przez fonetyka.

źródło Redakcja serwisu; fakty: SGJP / Morfeusz 2, otwórz źródło

Czym ekolingwistyka różni się od ekologii i socjolingwistyki oraz czy odpowiada angielskiemu ecolinguistics?

Ekolingwistyka porządkuje językowy wymiar relacji ze środowiskiem. Ekologia opisuje organizmy w otoczeniu; socjolingwistyka śledzi warianty społeczne mowy. Angielskie ecolinguistics jest dydaktycznym odpowiednikiem. Rozróżnienie jest redakcyjne; potocznie nazwy bywają mylone.

źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)