Przejdź do treści
Znaczenie Słowa.

optymizm

rzeczownik, męski [ɔpˈtɨmʲizm]
wymowa Redakcja serwisu, transkrypcja według zasad polskiej wymowy ogólnej (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)

Optymizm to skłonność do oczekiwania pomyślnego obrotu spraw i dostrzegania przede wszystkim dobrych stron ludzi i zdarzeń; to także nazwa stanowiska filozoficznego o przewadze dobra w świecie.

źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)

Definicje

  1. Pogodne usposobienie człowieka, który wierzy, że trudności da się pokonać, a sprawy w końcu ułożą się dobrze, i który łatwo nie traci zapału po porażce.
    źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)
  2. Przychylna, pełna nadziei prognoza dotycząca określonej sprawy, na przykład wyników firmy, rozmów politycznych albo powrotu chorego do zdrowia.
    źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)
  3. filoz. Kierunek myśli filozoficznej utrzymujący, że istniejący świat jest najlepszy z możliwych albo że wszelkie zło służy w ostatecznym rachunku dobru.
    źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)

Przykłady użycia

Użycie

Na co dzień optymizm oznacza raczej trwałą postawę niż chwilową radość. Optymista nie twierdzi, że nic złego się nie wydarzy; zakłada tylko, że z kłopotów zwykle jest wyjście i warto go szukać. Dlatego słowo często pada w rozmowach o motywacji, zdrowiu, wychowaniu dzieci czy pracy zespołowej. W mediach mówi się o optymizmie rynków, przedsiębiorców albo kibiców przed meczem, mając na myśli wspólne oczekiwanie, że wyniki będą lepsze niż dotąd.

źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)

Bardzo popularne jest wyrażenie ostrożny optymizm. Używają go lekarze, ekonomiści i dyplomaci, gdy chcą powiedzieć, że widzą dobre sygnały, ale nie składają obietnic. Z kolei hurraoptymizm, zapisywany także jako huraoptymizm, ma wydźwięk krytyczny: to entuzjazm, który nie liczy się z faktami. Optymizmu nie należy mylić z naiwnością. Naiwny człowiek nie zauważa zagrożeń, natomiast optymista może je widzieć wyraźnie, a mimo to wierzyć, że sobie z nimi poradzi.

źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)

W historii filozofii optymizm łączy się przede wszystkim z Gottfriedem Wilhelmem Leibnizem i jego tezą, że Bóg stworzył najlepszy z możliwych światów. Wolter wyśmiał tę myśl w powiastce Kandyd, czyli optymizm. Przeciwieństwem jest pesymizm, utworzony na tej samej zasadzie. Rodzinę wyrazów tworzą optymista, optymistka, przymiotnik optymistyczny i przysłówek optymistycznie. Typowe połączenia to zaraźliwy optymizm, umiarkowany optymizm, napawać kogoś optymizmem, tryskać optymizmem i patrzeć z optymizmem w przyszłość.

źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)

Odmiana

Pełna odmiana wygenerowana ze SGJP.

liczba pojedyncza

przypadek forma
mianownik optymizm
dopełniacz optymizmu
celownik optymizmowi
biernik optymizm
narzędnik optymizmem
miejscownik optymizmie / optymiźmie
wołacz optymizmie / optymiźmie

liczba mnoga

przypadek forma
mianownik optymizmy
dopełniacz optymizmów
celownik optymizmom
biernik optymizmy
narzędnik optymizmami
miejscownik optymizmach
wołacz optymizmy

Odmiana: SGJP / Morfeusz 2 (Z. Saloni i in.) · źródło

Kolokacje

Synonimy · Antonimy

Synonimy pogoda ducha, ufność, wiara w powodzenie
źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)
Antonimy pesymizm, czarnowidztwo, defetyzm
źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)

Etymologia

Słowo pochodzi od łacińskiego optimus (najlepszy), stopnia najwyższego przymiotnika bonus (dobry), z przyrostkiem -izm greckiego pochodzenia. Skeat (1910) objaśnia angielskie optimism jako naukę, że wszystko dzieje się ku najlepszemu, i zaznacza, że wyraz utworzono przez dodanie tego przyrostka do rdzenia łacińskiego optimus. U Arcta (1921) optymizm ma dwa znaczenia: filozoficzne, czyli przekonanie, że szczęścia jest w świecie więcej niż nieszczęścia, a zło wychodzi w końcu ludzkości na dobre, oraz potoczne, czyli skłonność do szukania we wszystkim stron dodatnich i patrzenia na świat różowo.
źródło W. W. Skeat, An Etymological Dictionary of the English Language, 4th ed., Oxford 1910, otwórz źródło
także M. Arct, Słownik wyrazów obcych, wyd. 9, Warszawa 1921, otwórz źródło

Wyrazy pokrewne

Podobne hasła

Pytania i odpowiedzi

Co znaczy słowo optymizm?

To postawa kogoś, kto oczekuje dobrego zakończenia spraw i widzi przede wszystkim szanse, a nie przeszkody. W filozofii tak nazywa się przekonanie, że świat jest urządzony dobrze, a dobro bierze górę nad złem.

źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)

Co oznacza ostrożny optymizm?

To umiarkowana nadzieja na dobry wynik. Mówiący widzi korzystne sygnały, ale nie przesądza jeszcze o sukcesie, dlatego zwrot chętnie stosują lekarze, ekonomiści, dyplomaci i komentatorzy sportowi.

źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)

Jak odmienia się optymizm?

Według typowego wzoru wyrazów na -izm. W liczbie pojedynczej: optymizm, optymizmu, optymizmowi, optymizm, optymizmem, optymizmie albo optymiźmie. W liczbie mnogiej: optymizmy, optymizmów, optymizmom, optymizmami, optymizmach.

źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)