Przejdź do treści
Znaczenie Słowa.

nostalgia

rzeczownik, żeński [nɔˈstalʲɡja]
wymowa Redakcja serwisu, transkrypcja według zasad polskiej wymowy ogólnej (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)

Nostalgia to tęsknota za czasem, który minął, albo za miejscem, w którym się dorastało, zwykle zabarwiona żalem i czułością.

źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)

Definicje

  1. Tęsknota za miejscem, w którym się dorastało, albo za czasem, który minął.
    źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)
  2. med. hist. W medycynie historycznej: choroba opisywana u osób długo przebywających z dala od domu, której głównym objawem była tęsknota za ojczyzną.
    źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)

Przykłady użycia

Użycie

Nostalgia należy do słownictwa książkowego i publicystycznego. W potocznej rozmowie mówi się raczej o tęsknocie albo o sentymencie do czegoś, a nostalgia pojawia się wtedy, gdy trzeba nazwać nastrój całej epoki albo całej grupy: nostalgia za PRL-em, nostalgia za dzieciństwem. W tekstach o kulturze wyraz bywa też nazwą zjawiska, na przykład nostalgii za analogowymi nośnikami, i wtedy traci zabarwienie osobiste.

źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)

Składnia wymaga przyimka za z narzędnikiem: nostalgia za domem, nostalgia za przeszłością, nostalgia za młodością. Możliwy jest też dopełniacz opisujący nosiciela stanu: nostalgia emigranta. Czasowniki, z którymi wyraz się łączy, to odczuwać, budzić, wywoływać i podszywać się: zdjęcia budzą nostalgię, a nostalgia bywa podszyta goryczą. Mówi się też o fali nostalgii, gdy chodzi o zjawisko zbiorowe.

źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)

Nostalgia i tęsknota nie są wymienne. Tęsknota jest uczuciem skierowanym ku czemuś lub komuś, kogo w tej chwili nie ma, i bywa bolesna; nostalgia zawiera dystans do przeszłości i często pewną przyjemność wspomnienia. Drugi częsty błąd to używanie nostalgii na określenie zwykłego sentymentu do rzeczy, która nadal jest obecna, choć wtedy nie chodzi o utratę ani o mijający czas.

źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)

Odmiana

Pełna odmiana wygenerowana ze SGJP.

liczba pojedyncza

przypadek forma
mianownik nostalgia
dopełniacz nostalgii
celownik nostalgii
biernik nostalgię
narzędnik nostalgią
miejscownik nostalgii
wołacz nostalgio

liczba mnoga

przypadek forma
mianownik nostalgie
dopełniacz nostalgii / nostalgij
celownik nostalgiom
biernik nostalgie
narzędnik nostalgiami
miejscownik nostalgiach
wołacz nostalgie

Odmiana: SGJP / Morfeusz 2 (Z. Saloni i in.) · źródło

Kolokacje

Synonimy · Antonimy

Synonimy tęsknota
źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)

Etymologia

Termin utworzony w 1688 r. przez Johannesa Hofera w bazylejskiej rozprawie Dissertatio medica de nostalgia z greckiego nostos „powrót do domu” i algos „ból”, dosłownie „ból z powodu powrotu”. Hofer opisywał chorobę szwajcarskich najemników przebywających z dala od ojczyzny. Słownik M. Arcta (1921) podaje jeszcze znaczenie medyczne: „gorące pragnienie ujrzenia ojczyzny, choroba powstająca z tęsknoty za krajem rodzinnym”.
źródło J. Hofer, Dissertatio medica de nostalgia, Basel 1688, otwórz źródło

Wyrazy pokrewne

Podobne hasła

Pytania i odpowiedzi

Co znaczy słowo nostalgia?

Nostalgia to uczucie związane z przeszłością: czuły żal za latami, które minęły, albo za okolicą, w której się wyrastało. Dawniej tym słowem nazywano chorobę osób długo przebywających z dala od domu, a dziś to znaczenie żyje już tylko w opracowaniach historycznych.

źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)

Jak odmienia się nostalgia?

Dopełniacz i celownik brzmią nostalgii, biernik nostalgię, a narzędnik nostalgią. Miejscownik to nostalgii, wołacz nostalgio. Liczba mnoga ma formy nostalgie, nostalgiom i nostalgiami, a dopełniacz dopuszcza zarówno nostalgii, jak i nostalgij.

źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)

Czym różni się nostalgia od tęsknoty?

Tęsknota dotyczy kogoś albo czegoś, czego brakuje, i jest uczuciem skierowanym w teraźniejszość, a nostalgia odnosi się do przeszłości i zawiera dystans do niej. W nostalgii bywa przyjemność wspomnienia, w tęsknocie przeważa brak. Dlatego mówi się o nostalgii za dzieciństwem, ale o tęsknocie za konkretną osobą.

źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)

Skąd pochodzi słowo nostalgia?

Nazwę utworzył w 1688 roku Johannes Hofer w bazylejskiej rozprawie Dissertatio medica de nostalgia, łącząc grecki rzeczownik nostos, czyli powrót do domu, z rzeczownikiem algos oznaczającym ból. Opisywał nią dolegliwość szwajcarskich najemników służących z dala od ojczyzny, a Arct w 1921 roku notował jeszcze to znaczenie medyczne.

źródło Redakcja serwisu (źródło wewnętrzne, bez adresu zewnętrznego)