hedonizm

W mowie potocznej hedonizm bywa oceną, a nie tylko opisem. Gdy ktoś mówi o czyimś hedonizmie, zwykle sugeruje, że ta osoba żyje dla przyjemności i nie myśli o jutrze. Słowo może też brzmieć łagodnie, a nawet z przymrużeniem oka, na przykład w zdaniu, że dobra kawa rano to mój mały hedonizm. O tym, czy wypowiedź jest krytyczna, decydują przymiotniki i kontekst: płytki albo bezmyślny hedonizm to zarzut, a codzienny hedonizm to raczej przyznanie się do drobnych przyjemności.

Rzeczownik łączy się z czasownikami oddawać się hedonizmowi, popadać w hedonizm i zarzucać komuś hedonizm, a także z przymiotnikami konsumpcyjny, życiowy i etyczny. Osobę o takiej postawie nazywa się hedonistą lub hedonistką. W tekstach równie często spotkamy przymiotnik hedonistyczny, na przykład w zwrotach hedonistyczny styl życia albo hedonistyczne podejście do pracy, oraz przysłówek hedonistycznie.

W filozofii hedonizm ma długą historię. Catholic Encyclopedia z 1910 roku za ojca tego nurtu uznaje Arystypa z Cyreny, którego uczniów nazywano cyrenajkami. Później szkoła Epikura stawiała przyjemności umysłowe i towarzyskie wyżej niż zmysłowe. W czasach nowożytnych do idei przyjemności jako miary dobra nawiązali angielscy utylitaryści, między innymi Jeremy Bentham i John Stuart Mill. Arct w 1921 roku przy haśle Cyrenejska filozofja odsyła właśnie do hedonizmu.

Hedonizm warto odróżnić od egoizmu i od konsumpcjonizmu. Egoista stawia własny interes przed cudzym, ale nie musi szukać przyjemności. Konsumpcjonizm to nawyk kupowania coraz to nowych rzeczy, który bywa jedną z form hedonizmu, choć hedonista może równie dobrze cenić rozmowę, muzykę czy spacer. Przeciwieństwem hedonizmu jest asceza, czyli świadome odmawianie sobie przyjemności.